« آلوسی » در تفسير « روح المعانی » از كتاب « اسرار البلاغه » برای عشق و علاقه مراتبی را ذكر كرده كه به قسمتی از آن در اينجا اشاره می شود.

نخستين مراتب محبت همان « هوی » به معنی تمايل است، سپس« علاقه » يعنی محبتی كه ملازم قلب است و بعد از آن، « مكلف » به معنی شدت محبت و سپس « عشق » و بعد از آن  « شعف » يعنی حالتی كه قلب در آتش عشق می سوزد و از اين سوزش احساس لذت و بعد از آن « لوعه » و سپس « شعف » يعنی مرحله ای كه عشق به تمام زوايای دل نفوذ می كند و سپس « تولد » و آن مرحله ای است كه عشق عقل انسان را می ربايد و آخرين مرحله «هيوم» است و آن مرحله بی قراری مطلق است كه شخص عاشق را بی اختيار به هر سو می كشاند.